İKİ DİLLİ TÜRK ÇOCUKLARININ AVRUPA’DAKİ ÜLKELERE GÖRE TÜRKÇE EĞİTİMLERİ İLE İLGİLİ BİR LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ

Abstract

Bu çalışmada Avrupa’da yaşayan iki dilli Türk çocuklarının Türkçe eğitimi üzerine yapılan araştırmaların özellikleri ve sonuçları incelenmiştir. Bu kapsamda araştırmanın amacı, Avrupa’da yaşayan iki dilli çocuklarının Türkçe eğitimi ile ilgili belirlenen ihtiyaçlarının ve sorunlarının ülkelere nasıl olduğunu incelemektir. Böylece araştırmalarda öne çıkan sonuçlara göre mevcut durumların tespiti ve bunlara bağlı olarak Avrupa’daki göçmen Türk çocukları için Türkçe öğretim sürecinin nasıl düzenlenmesi gerektiği belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırma sürecinde tarama yöntemi, betimsel analiz ve doküman incelemesine göre veriler toplanmış ve çözümlenmiştir. Bu kapsamda yayımlanmış makale, kitap bölümü ve tezlerden oluşan araştırmalara ulaşılmıştır. Bu çalışmaların yapıldığı ülke, yöntem, veri toplama aracı, veri çözümleme yöntemi, örneklem belirleme yöntemi ve örneklem özellikleri betimsel analize göre bulgu ve sonuç (bulgular) bölümleri ise doküman analizine uygun olarak incelenmiştir. Yapılan inceleme sonucunda çoğunlukla tarama ve durum tespitine dayalı olan çalışmaların genellikle Almanya ve Fransa odaklı olduğu ve bazı Avrupa ülkelerinde ise oldukça az sayıda araştırmanın yapıldığı belirlenmiştir. Sonraki aşamada Avrupa’daki iki dilli Türk çocuklarının Türkçe eğitimi ile ilgili araştırma sonuçları öğretmen, öğrenci, veli, eğitimden sorumlu kişiler ve öğretim materyalleri odaklı olmak üzere ülkelere göre incelenmiştir. Yapılan incelemeler sonucunda Avrupa’daki Türk çocuklarına uygun daha etkili bir Türkçe eğitimiyle ilgili bazı önerilerde (çalışmaların olmadığı veya az olduğu ülkelere durum tespiti ve ihtiyaç analizi yapma, ailelerin sosyo-kültürel özellikleri ve sorunları göz önünde bulundurarak öğretim materyali hazırlama, ilgili ülkelerin belirlenen sorun, durum ve ihtiyaçların giderilmesine dayalı deneysel çalışmalar gerçekleştirme, Türk çocuklarının ihtiyaçlarına uygun öğretim programı tasarlama, ders kitabı/öğretmen kılavuz kitabı/öğrenciler için yardımcı ve destekleyici çalışma kitapları/uzaktan öğrenme modülleri ve programları hazırlama) bulunulmuştur.