Muş Lalesi’nin (Tulipa sintenisii Baker) in vitro Ortamda Soğancık Üretimi

Abstract

Çalı¸smada, Anadolu’da endemik olan Muş lalesi (Tulipa sintenisii Baker)’nin yoğun, hızlı ve klonal bir çoğaltım imkânı sağlayan ve önemli bir biyoteknolojik yöntem olan doku kültürü ile çoğaltılması hedeflenmiştir. Eksplant kaynğı olarak tam çiçeklenmiş bitkilerin pistil organları kullanılmıştır. Bu amaçla Murashige ve Skoog temel besin ortamına 2,4-Diklorofenoksiasetikasit ve 6-benzylaminopürin’in (0.5, 1, 2 ve 4 mg/L) dozları kombine edilerek ilave edilmiştir. Başlangıç aşamasından sonra 4’er hafta aralıkla 2 alt kültür aşaması uygulanmıştır. Muş lalesinin soğuklama ihtiyacının karşılanması amacıyla 4 ± 11 ◦C sıcaklık ve karanlık koşullara sahip iklim kabininde 4 hafta süreyle inkübe edilmiştir. Soğuklama aşamasından sonra eksplantlar inkübasyon amacıyla 25 ± 1 ◦C sıcaklık ve 16 saat aydınlık 8 saat karanlık koşullara aktarılmıştır. Bu durumu takiben 10. hafta sonunda endojenik olarak kaynaklandığı düşünülen yoğun fungus oluşumları ile kaplı olduğu görülmüştür. 8 hafta sonra kültür kaplarında %26.7-93.3 oranlarda soğancık oluşumu gözlenmiştir. Çalışmada elde edilen sonuçlar, Muş lalesinin ticari çoğaltımının önündeki üretim engellerinin kaldırılmasında ve in-vitro çoğaltım tekniklerinin geliştirilmesinde faydalı olacaktır.