Muhasebe Meslek Mensuplarını Hile Eylemine Yönelten Psikolojik ve Ekonomik Faktörler

Abstract

In the present study, the “fraud” phenomenon was analyzed from psychological, and economic aspects. Then, the empirical studies on this subject were considered and it was aimed to reveal the psychological and economic factors directing the accounting professionals into fraudulent action. In literature review, it was determined that there are many factors directing the accounting professionals into fraudulent behavior. Some of the psychological and economic factors directing the accounting professionals into fraudulent action were found to be pressure of client, request for paying less tax, being forced to offering service at the minimum fee level, being incapable of collecting the accounting fee, wrong practices of professionals, fear of losing clients, requests for manipulating the financial tables, presence of underground economy, and high levels of tax rates.

Bu çalışmada hile olgusu öncelikle psikolojik ve ekonomik açılardan ele alınmış ardından konuyla ilgili ampirik çalışmalardan yararlanılarak muhasebe meslek mensuplarını hile eylemine yönelten/zorlayan psikolojik ve ekonomik faktörler saptanmaya çalışılmıştır. Literatür taraması sonucunda meslek mensuplarını hileli davranışa yönelten/zorlayan psikolojik ve ekonomik birçok faktör olduğu tespit edilmiştir. Bunlar içinde “mükellef baskısı yaşamak, daha az vergi ödetilmesi talebiyle karşılaşmak, asgari ücret tarifesinin altında hizmet vermeye zorlanmak, muhasebecilik ücretini tahsil edememek, meslektaşların yanlış uygulamaları, müşteri kaybetme korkusu yaşamak, mali tabloların manipüle edilmesi talebiyle karşılaşmak, kayıt dışı ekonominin varlığı ve vergi oranlarının yüksekliği” gibi faktörlerin meslek elemanlarını hile eylemine yönelten/zorlayan psikolojik ve ekonomik faktörler olarak öne çıktığı görülmektedir.