Kürtçe (Kurmancî) Dersi: Sorunlar ve Çözüm Önerileri (Öğretmen Görüşlerine Göre)

Abstract

Türkiye’de 2012 yılından itibaren Kürtçe (Kurmancî/Zazakî) dersinin sadece ortaokul kademesinde haftada iki saat seçmeli ders olarak okutulmasına yasal olarak olanak tanınmıştır. Böylece ilk defa Kürtçe öğretimi, devletin ulusal eğitim sistemine dâhil edilmiştir. Bu önemli bir adımdır ancak bunun tek başına ana dili eğitimi için yeterli olmadığı/olamayacağı açıktır. Dersin uygulama süreci ile ilgili birçok eksikliğin olduğu, paydaşlar (öğretmen, öğrenci, veli) tarafından dile getirilmektedir. Bu çalışmanın amacı, öğretmenlerin görüşlerinden hareketle seçmeli Kürtçe (Kurmancî)1 dersinin uygulanışı ile ilgili sorunların tespit edilmesi ve bu sorunların giderilmesine yönelik çözüm önerilerinin ortaya konulmasıdır. Çalışmada Kurmancî dersi öğretmenlerinin ne tür sorunlarla karşılaştıkları, sorunları nasıl çözdükleri ve daha farklı ne tür çözüm önerileri sundukları tespit edilmeye çalışılmıştır. Nitel araştırma yaklaşımına uygun olarak tasarlanan bu çalışma, durum çalışmasına (case study) göre yürütülmüştür. Araştırmanın, çalışma grubunu Millî Eğitim Bakanlığına (MEB) bağlı okullarda görev yapan 8 Kurmancî dersi öğretmeni oluşturmaktadır. Çalışmada ölçüt (kriter) örnekleme kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından geliştirilen Kurmancî Dersinin Uygulanışı ile İlgili Öğretmen Görüşleri Formu (EK-1) kullanılmıştır. Veriler içerik analiziyle çözümlenmiş, değerlendirilmiş ve yorumlanmıştır. Çalışmada elde edilen veriler bulgular bölümünde tablolar halinde sunulmuştur. Bu çalışmadan hareketle seçmeli Kurmancî dersi sürecinin bütüncül, kapsayıcı ve sürdürülebilir eğitim politikalarıyla güçlendirilmesi gerektiği, özellikle öğretmen ataması, dijital içerik oluşturma, materyal geliştirme, müfredat ve aile- okul iş birliği gibi alanlarda kapsamlı düzenlemelerin yapılmasının bir zorunluluk olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlar, literatürde yer alan benzer çalışmaların sonuçlarıyla karşılaştırılarak tartışılmıştır. Çalışmanın sonunda ilgili kurum ve kuruluşlara, kişilere, yöneticilere, velilere yönelik çeşitli önerilere yer verilmiştir.