Hazır Planların Arkasındaki Gerçek: Öğretmenlerin Perspektifinden Bir Analiz

Abstract

Bu araştırma okul öncesi eğitimin niteliğini artırmayı hedefleyen, Millî Eğitim Bakanlığı ve Avrupa Birliği tarafından finanse edilerek geliştirilen Okul Öncesi Eğitim Programı (EÇE-2024) için, öğretmenlerin farklı kaynaklardan edindikleri hazır etkinlik planlarına ilişkin öğretmen görüşlerini derinlemesine incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımı ve fenomenoloji (olgu bilim) deseni çerçevesinde yürütülmüştür. Veriler, öğretmenlerle gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış bireysel görüşmeler yoluyla toplanmıştır. Yaklaşık 15 dakika süren görüşmeler, uygun ve sessiz ortamlarda gerçekleştirilmiş, ses kayıt cihazı ile kaydedilmiş, ardından yazıya aktarılmıştır. Araştırmanın katılımcı grubunu, 2024-2025 eğitim-öğretim yılı güz yarıyılında Muş ilinde görev yapan ve gönüllülük esasına göre belirlenen 12 okul öncesi öğretmeni oluşturmaktadır. Toplanan veriler içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırma bulgularına göre; katılımcıların bir kısmı hazır planların öğretmen yaratıcılığını sınırlandırdığını ifade ederken, diğer bir grup öğretmen bu planların kendilerine zaman kazandırdığını ve alternatif uygulamaları hayata geçirmelerine olanak tanıdığını dile getirmiştir. Görüşmelerde ayrıca, hazır planların evrak yükünü azalttığı ve öğretmenlerin eğitim süreçlerine daha fazla odaklanabilmelerini sağladığı vurgulanmıştır. Tüm katılımcılar, planları sınıfın ve çocukların bireysel özelliklerine göre uyarladıklarını; yöntem ve teknik seçimi, materyal kullanımı, kazanım ve göstergelerin belirlenmesi, aile katılımı ile değerlendirme süreçlerinde çeşitli düzenlemeler yaptıklarını belirtmiştir. Öte yandan bazı öğretmenler hazır planları işlevsel ve yeterli bulurken, diğerleri bu planların mesleki ihtiyaçlarını tam olarak karşılamadığını ifade etmiştir.