Analîzek lı ser leheng û karakterên romanên Kurdî yên dîrokî

Abstract

Modern edebiyatın bir türü olan roman sanatı, modern dönem insanlarını bazen gerçek hayatta, bazen de kurgusal bir dünyada gezdirir. Tarihi roman, tarihsel şahsiyetleri, olayları ve sembolleri tema ve hikâye olarak belirler ve olay örgüsünü buna göre yapılandırır. Bu bilinç, Kürt tarihi romanlarında da kendini gösterir. Bu bağlamda, Kürt tarihi romanlarındaki kahraman ve karakterlerin kimlik temsillerinin durumu değerlendirilmeye değer bir konu olarak ortaya çıkmaktadır. Kürt tarihi romanlarında kullanılan şahsiyetlerin durumlarını hem teknik unsurlar hem de kültür, kimlik ve inanç temsilleri açısından da değerlendirmeye çalıştık. Tarihi romanlardaki kahraman ve karakterler, bir ölçüde Kürt tarihini, kültürünü ve inançlarını yansıtır. Bu tutum, tarihi romanın edebi kimliği ile ideolojik işlevi arasında bir uyumsuzluk ortaya koymaktadır. Bu nedenle, bu romanlarda tarihi kahramanların temsilinin durumunu incelemek ve belirlemek önemlidir. Bu konuda araştırma eksikliği de bu tür çalışmalara olan ihtiyacı ortaya koymaktadır. Bu nedenle, öncelikle roman türü, Kürt romanı ve tarihi Kürt romanına odaklandık. Ardından, tarihi romanlardaki kahraman ve karakterler Kürt kültürünü, kimliğini ve inançlarını ne ölçüde temsil ediyor? Kürt kadınını ne şekilde yansıtıyorlar? Bu kahraman ve karakterlerin zaman ve mekanla ilişkisi nedir? Bu soruların cevabını bulmak ve bu noktaları aydınlatmak için dört tarihi roman seçtik. Bu romanların her bir kahramanı tarihi bir Kürt figürünü temsil ediyor. Çalışmada metin merkezli analiz yöntem ve yaklaşımı izlendi. Sonuç olarak, seçilen romanlardaki kahraman ve karakterlerin, tarihi yansıtma bağlamında, zayıf ve güçlü yönleri belirlenmiştir.

The novel, a genre of modern literature, takes modern people on a journey, sometimes in real life, sometimes in a fictional world. Historical novels identify historical figures, events, and symbols as themes and narratives and structure the plot accordingly. This awareness is also evident in Kurdish historical novels. In this context, the status of the identities of the heroes and characters in Kurdish historical novels emerges as a topic worthy of consideration. We attempted to evaluate the status of the characters used in Kurdish historical novels in terms of both technical elements and representations of culture, identity, and beliefs. Heroes and characters in historical novels reflect Kurdish history, culture, and beliefs to some extent. This approach reveals a discrepancy between the literary identity of historical novels and their ideological function. Therefore, it is important to examine and determine the status of the representation of historical heroes in these novels. The lack of research on this topic also highlights the need for such studies. Therefore, we focused primarily on the novel genre, the Kurdish novel, and the historical Kurdish novel. Then, to what extent do the heroes and characters in historical novels represent Kurdish culture, identity, and beliefs? In what ways do they reflect Kurdish women? What is the relationship between these heroes and characters and time and place? To answer these questions and illuminate these points, we selected four historical novels. Each hero in these novels represents a historical Kurdish figure. The study employed a text-centered analysis method and approach. Consequently, the strengths and weaknesses of the heroes and characters in the selected novels were identified within the context of their historical reflection.