İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ BAĞLAMINDA İLK YARDIM EĞİTİMLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: YOUTUBE VİDEOLARININ ANALİZİ

Abstract

Bu çalışmada iş sağlığı ve güvenliği bağlamında YouTube’da yer alan ilk yardım eğitim videolarının etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Bu nedenle günümüzde en çok tercih edilen ikinci sosyal medya platformu olan YouTube’da ilk yardım eğitimi hakkında en fazla görüntülenmeye sahip 50 video incelenmiştir. Videolar görüntülenme sayısı, video uzunluğu, beğenme sayısı, yorum sayısı, video paylaşım tarihleri ve “HONcode Kriterleri’’ne göre değerlendirilmiştir. Videolara ilişkin betimsel istatistikler (frekans, yüzde, ortalama, standart sapma, medyan, minimum değer, maximum değer) SPSS 24.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda ilk yardım eğitimi ile ilgili videoların güncel ve güvenilir olmadığı, yarısının sağlık profesyonelleri tarafından hazırlanmadığı, %64’ünde videoyu finanse eden kişi, kurum veya kuruluş hakkında bilgi verilirken %52’sinde reklam/tanıtım yapıldığı ortaya çıkmıştır. Videoların %90’ı “tamamlayıcılık’’ ilkesine uymaktadır ancak yalnızca %12’sinde referans kriterine uyulmuştur. Ayrıca videoların HONcode puan ortalamasının 28.9±35,471 olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak araştırma kapsamında incelenen videoların HONcode Kriterleri’ne uymadığı, video uzunluklarının ilk yardım eğitimi için yetersiz olduğu, video izlenme, yorum ve beğenme sayılarının düşük olduğu ortaya çıkmıştır. Bu nedenle YouTube’da yer alan ilk yardım eğitimlerinin profesyoneller tarafından hazırlanması ve denetlenmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Bu araştırma ile güvenli ve doğru sağlık içeriklerine erişim hakkında farkındalık sağlanması, işyerlerinde ilk yardım eğitiminin önemi ve eğitimde kullanılabilecek alternatif kaynakların değerlendirilmesine katkı sunulmaktadır.