Tesvîf Harfleri ve Kur’ân-ı Kerîm’deki Kullanımına Dair Bir Değerlendirme

Abstract

Kur’ân-ı Kerîm, Arap dilinin estetik ve semantik sınırlarını belirleyen en üstün belâgat ve fesâhat numunesi olarak kabul edilmektedir. Oradaki her bir lafız, harf ve harf seçimi, ilahî kelamın i’câz yönünü tahkim eden derin hikmetler barındırmaktadır. Bu bağlamda, Arapça gramerinde istikbal (gelecek zaman) kipini niteleyen “س” (sîn) ve “سوف” (sevfe) harflerinin kullanımı, yalnızca morfolojik bir tercih değil, aynı zamanda Kur’ân’ın anlam örgüsü ve üslup bütünlüğü açısından önemi haizdir. Dilbilgisi kuralları çerçevesinde her iki harf de fiili, gelecek zamana hasretse de aralarında semantik açıdan ince bir mahiyet farkı bulunmaktadır. Geleneksel Arap filolojisinde “sîn” harfi, “tesvîf/tenfîs" (erteleme/genişletme) işlevi görerek fiilin yakın gelecekte tahakkuk edeceğine dair bir kesinlik, sürat ve yakınlık vurgusu taşımaktadır. Bu harf, genellikle gerçekleşmesi an meselesi olan veya muhatabın zihninde canlı tutulması gereken vaad ve vaidlerde karşımıza çıkar. Buna mukabil “sevfe” harfi, "tesvîf/tenfîs" (erteleme/geciktirme) manası ihtiva ederek daha uzak bir zaman dilimine, zamansal bir boşluğa (terâhî) veya bir sürecin nihayetine işaret etmektedir. Kur’ânî üslupta bu iki harfin bilinçli tefriki, rastgele bir dilsel varyasyon olmaktan öte; ilgili âyetlerin bağlamındaki mesajın ontolojik ağırlığını, tehdit veya müjde barındıran haberin ciddiyetini ve muhatabın kalbinde uyandırılmak istenen sakındırma veya umut duygusunu şekillendiren temel bir âmildir. Klasik Arap şiirinden ve cahiliye dönemi hitabetinden getirilen örnekler, bu harflerin dildeki kadim ve örfi kullanımlarını teyit ederken; Kur’ân’daki kullanımlar, vahyin bu sınırlı dilsel araçları nasıl evrensel birer uyarı ve irşat vasıtasına dönüştürdüğünü gözler önüne sermektedir. Bu çalışma, söz konusu harflerin gramatik tanımlarından hareketle, seçilen örnek âyetler üzerinden Kur’ân’ın zamansal kurgusunu, üslup muktezasını ve belâgat inceliklerini pratik bir düzlemde temellendirmeyi amaçlamaktadır.