Bitlis Merkez Ağzından Derleme Sözlüğüne Katkılar

Abstract

Derleme Sözlüğü which is the result of mobilization of word compilation from the public dialect under the leadership of Türk Dil Kurumu(Society of Turk Language) begining with the limited facilities, in the 20th century, even if it is the source of the Turkish literary language, and it also is comprehensive work it does not reflect the all words, where a country’s dialect such as Turkey, which is rich in terms of oral culture, In recent years, with increasing studies upon the dialects, the number of missing word decreases with day by day. In order to contribute to Derleme Sözlüğü, in this study, words in the way of word species which are used in Bitlis central dialect, but not found in Derleme Sözlüğü or even if found are not given with Bitlis records was classified. In the study transcript signs of words are used in order to reflect the phonetic properties.

20. yüzyılda Türk Dil Kurumu öncülüğünde kısıtlı imkânlarla başlayan halk ağzından söz derleme seferberliğinin neticesi olan Derleme Sözlüğü, Türkiye Türkçesi yazı diline kaynaklık eden kapsamlı bir eser olsa da Türkiye gibi sözlü kültür yönünden son derece zengin bir ülkenin ağızlarındaki tüm söz varlıklarını yansıtmamaktadır. Ancak son yıllarda ağızlar üzerine yapılan çalışmaların artması ile Derleme Sözlüğü’ndeki eksik söz varlıkların sayısı her geçen gün azalmaktadır. Derleme Sözlüğü’ne katkıda bulunmak amacıyla yapılan bu çalışmada, Bitlis merkez ağzında kullanılan fakat derleme sözlüğünde yer almayan veya yer alsa bile Bitlis kaydıyla verilmeyen söz varlıkları, sözcük türü açısından sınıflandırılarak verilmiştir. Çalışmada, bu söz varlıklarının fonetik özelliklerini yansıtmak amacıyla transkript işaretleri kullanılmıştır.