HAris bin süreyc hareketi - Dalkılıç, Mehmet (My University, 2012)
HAris bin Süreyc, uzun yıllar Emevîler'e hizmet etmiş bir kişi idi. Özellikle 110/729 yılında Beykend'de Türk güçlerine karşı yapılan savaşta askerleri cesaretlendiren kişilerden biri olarak hatırlanır. Daha sonra 116/734 yılında HAris bin Süreyc Horasan'da Emevî yönetimine karşı isyan etti. Fakat Horasan yöneticisi olan 'Asım b. Abdullah onu, Merv'de mağlup etti. O, Esed bin Abdullah el-Kasrî zamanında tekrar isyan etti. İkinci defa mağlup oldu. HAris bin Süreyc ve taraftarları Türgiş Hanı'na katıldı. Nasr bin SeyyAr Horasan yöneticisi olunca, Emevî halifesi Yezîd bin Velîd onu affetti. Böylece o, 127/745 yılında Merv'e geri döndü. Sonra Cuday el-KirmAnî ile birlikte Nasr bin SeyyAr'a karşı savaştılar. Ancak el-KirmAnî ile anlaşmadılar. Nihayetinde o, 128/746 yılında el-KirmAnî tarafından öldürüldü. HAris'in kAtibi olan Cehm bin SafvAn Mürcii idi. Bu yüzden o Mürcii mezhebinin bir üyesi olarak bilinir. Gerçekte ise; o, insanları Kuran ve Sünnete tabi olmaya çağıran dini bir ihyacıdır.

Harith b. Surayj was a man who served for Umayyads in several years. Especially He is mentioned as one of courageous warriors in the battle against the forces of Turks at Baykand in 110/729. After Harith b. Surayj rebelled in Khurasan against Umayyad administration in 116/734. But Khurasan Administrator, 'Asım b. Abdillah defeated him at Marw. He rebelled again during Asad b.'Abdallah Al-Kasri. He was defeated twice. Harith b. Surayj with his adherents joined the Khakan of Turgesh. When was Nasr b. Sayyar Khurasan administrator, Umayyad Caliphate Yazid b. Valid pardoned him. Thus He came back to Marw in127/745. After Harith b. Surayj with Djuday al-Kirmani fougt against Nasr b. Sayyar. But He did not agree with al-Kirmani. Eventually he was killed by al-Kirmani in 128/746. Harith's secretary; Djahm b. Safwan was Murdji'i. For his reason he is mentioned as a member of this sect. In fact he was a religious revivalist who called upon people to follow the Quran and Sunnah.
The movement of harith b. surayj
Keywords: Din Bilimi